Lịch bảo dưỡng ô tô và lập ngân sách bảo dưỡng

Vì sao chi phí bảo dưỡng khó dự đoán

Khác với nhiên liệu hay bảo hiểm, bảo dưỡng không đều đặn. Có tháng không tốn gì; tháng khác bạn phải thay cùng lúc bốn lốp và một bộ má phanh. Vì vậy, nhiều người coi bảo dưỡng là khoản chi thỉnh thoảng mới có và bỏ nó ra khỏi ngân sách, khiến chi phí vận hành thực sự của chiếc xe bị đánh giá thấp.

Để dự báo chi phí bảo dưỡng, bạn cần biết chu kỳ của từng hạng mục, ghi lại thời điểm và số km khi thực hiện lần gần nhất, và áp dụng thói quen lái xe của mình để ước tính lần bảo dưỡng tiếp theo. Hướng dẫn này đi qua quy trình đó từng bước. Chu kỳ phụ thuộc vào loại xe và điều kiện vận hành, vì vậy ở đây chúng tôi không đưa ra con số như một quy tắc. Hãy luôn kiểm tra sách hướng dẫn sử dụng hoặc sổ bảo dưỡng của bạn.

Các hạng mục bảo dưỡng chính

Các hạng mục thường cần dự trù ngân sách như sau. Dầu động cơ và lọc dầu được thay tương đối thường xuyên. Lốp được thay theo độ mòn gai lốp và tuổi lốp, thường thay nhiều chiếc cùng lúc. Má phanh và đĩa phanh mòn với tốc độ rất khác nhau tùy phong cách lái. Tùy động cơ mà có xích cam hoặc dây curoa cam, và dây curoa thường cần thay ở một mốc quy định.

Ắc quy 12V giảm hiệu suất theo thời gian và cuối cùng cần thay, còn nước làm mát được thay theo chu kỳ định sẵn. Lọc gió điều hòa, cần gạt mưa, bugi và dầu hộp số cũng có thể nằm trong danh sách tùy loại xe. Xe điện không có dầu động cơ nên không có chi phí thay dầu, nhưng lốp, phanh, nước làm mát, ắc quy 12V và các bộ lọc vẫn cần được chăm sóc. Khi bạn chọn loại nhiên liệu là điện trong công cụ tính, hạng mục dầu động cơ sẽ tự động được loại bỏ.

Quãng đường hoặc thời gian, tùy mốc nào đến trước

Hầu hết các hạng mục bảo dưỡng được quy định theo một quãng đường nhất định hoặc một số tháng nhất định, tùy mốc nào đến trước. Người lái nhiều sẽ chạm mốc quãng đường trước; người lái ít sẽ chạm mốc thời gian trước. Mốc thời gian tồn tại vì các chất lỏng như dầu có thể xuống cấp theo thời gian ngay cả khi xe hiếm khi được sử dụng.

Ví dụ, giả sử sách hướng dẫn của bạn quy định thay dầu mỗi 10,000 km hoặc 12 tháng, tùy mốc nào đến trước. Bạn thay dầu vào tháng Ba ở mốc 40,000 km và đi 1,000 km mỗi tháng. Theo quãng đường, bạn đạt 50,000 km sau mười tháng, tức vào tháng Một; theo thời gian, lần thay tiếp theo sẽ đến hạn vào tháng Ba năm sau. Mốc quãng đường đến trước, nên lần thay tiếp theo dự kiến vào tháng Một. Hãy nhập ngày bảo dưỡng gần nhất, số đồng hồ công-tơ-mét lúc đó và quãng đường hằng tháng vào công cụ tính, công cụ sẽ ước tính ngày bảo dưỡng tiếp theo theo cách tương tự.

Ngân sách dự phòng và thời điểm chi tiền thực tế

Có hai cách quản lý tiền bảo dưỡng. Ngân sách dự phòng phân bổ đều chi phí của lần bảo dưỡng tiếp theo cho các tháng đến khi tới hạn. Trong ví dụ trên, nếu giả định một lần thay dầu tốn 120 và chu kỳ thực tế là mười tháng, bạn để dành 12 mỗi tháng. Đây là cách nhìn đúng để so sánh công bằng chi phí trung bình hằng tháng.

Thời điểm chi tiền thực tế cho thấy bao nhiêu tiền rời khỏi tài khoản của bạn trong một tháng cụ thể. Trong ví dụ, 120 được trả một lần vào tháng Một. Với việc lập ngân sách gia đình và quản lý dòng tiền, cách nhìn này sát thực tế hơn. Cả hai cách đều mô tả cùng một khoản tiền theo những cách khác nhau, vì vậy xem cả hai sẽ cho bạn biết chi phí trung bình và lúc nào cần một khoản tiền lớn.

Số lượng, tiền công và tổng chi phí mỗi lần

Một lỗi nhập liệu phổ biến là nhầm đơn giá với tổng chi phí mỗi lần. Nếu bạn nhập giá của một chiếc lốp nhưng thực tế thay bốn chiếc cùng lúc, chi phí sẽ bị tính thiếu ba phần tư. Nếu bạn chỉ nhập giá phụ tùng mà bỏ qua tiền công, kết quả sẽ thấp hơn số tiền bạn thực sự phải trả. Hãy kiểm tra xem báo giá có bao gồm tiền công và các khoản phụ như phí xử lý lốp cũ hoặc cân chỉnh độ chụm bánh xe hay không.

Ví dụ, giả sử một chiếc lốp giá 150 và tiền công lắp cả bốn chiếc tổng cộng là 40. Khi đó một lần thay tốn 150 x 4 + 40 = 640. Nếu tuổi thọ lốp giả định là 40,000 km và bạn đi 12,000 km mỗi năm, khoản dự phòng hằng năm là 640 x 12,000 chia 40,000 = 192, tức 16 mỗi tháng. Công cụ tính cho phép bạn nhập riêng số lượng, đơn giá và việc có bao gồm tiền công hay không, vì vậy hãy nhập khớp với cách trình bày trong báo giá của bạn.

Điều kiện lái xe và ghi chép bảo dưỡng

Thường xuyên đi quãng ngắn, kẹt xe dừng đỗ liên tục, đường nhiều bụi và thường xuyên chở nặng thường được xếp vào điều kiện khắc nghiệt trong sách hướng dẫn sử dụng, với chu kỳ khuyến nghị ngắn hơn. Hãy kiểm tra xem cách lái xe của bạn có khớp với mô tả đó trong sách hướng dẫn không, và nếu có, sẽ an toàn hơn khi lập kế hoạch theo lịch bảo dưỡng cho điều kiện khắc nghiệt.

Ghi lại ngày, số đồng hồ công-tơ-mét, công việc đã làm và chi phí ở mỗi lần bảo dưỡng giúp các dự báo sau này chính xác hơn nhiều và cho bạn lịch sử bảo dưỡng để xuất trình khi bán xe. Công cụ tính chỉ đưa ra ước tính; tình trạng thực tế của phụ tùng phải được gara kiểm tra. Với các hạng mục quan trọng về an toàn như phanh và lốp, hãy hành động theo kết quả kiểm tra thay vì theo ngân sách.

Danh sách kiểm tra ngân sách bảo dưỡng

Khi đã có các thông tin này, công cụ tính có thể hiển thị ngày bảo dưỡng tiếp theo và khoản dự phòng hằng tháng của bạn.

• Bạn đã kiểm tra chu kỳ theo quãng đường và thời gian trong sách hướng dẫn sử dụng hoặc sổ bảo dưỡng chưa?
• Điều kiện lái xe của bạn có được tính là điều kiện khắc nghiệt không?
• Bạn đã ghi lại ngày bảo dưỡng gần nhất và số công-tơ-mét cho từng hạng mục chưa?
• Quãng đường hằng tháng của bạn có sát thực tế không?
• Bạn đã nhập tổng chi phí mỗi lần, bao gồm số lượng và tiền công chưa?
• Với xe điện, bạn đã thay dầu động cơ bằng các vật tư tiêu hao mà xe thực sự cần chưa?
• Bạn đã kiểm tra cả ngân sách dự phòng lẫn thời điểm chi tiền thực tế chưa?